{"id":10,"date":"2026-06-07T14:59:35","date_gmt":"2026-06-07T14:59:35","guid":{"rendered":"https:\/\/martamichalkiewicz.pl\/?p=10"},"modified":"2026-06-07T15:16:52","modified_gmt":"2026-06-07T15:16:52","slug":"dlaczego-uczciwi-ludzie-wspieraja-nieuczciwych-liderow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/martamichalkiewicz.pl\/?p=10","title":{"rendered":"Dlaczego uczciwi ludzie wspieraj\u0105 nieuczciwych lider\u00f3w?"},"content":{"rendered":"\n
\n
\"\"
Pinterest<\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Dlaczego uczciwi ludzie wspieraj\u0105 nieuczciwych lider\u00f3w? W \u015bwiecie polityki wrze. Tak na szczeblu centralnym, jak i samorz\u0105dowym. Warto zatem spr\u00f3bowa\u0107 znale\u017a\u0107 odpowied\u017a na powy\u017csze pytanie, a jest ono jednym z najbardziej niewygodnych w psychologii spo\u0142ecznej.<\/p>\n\n\n\n

Intuicja podpowiada nam, \u017ce ludzie uczciwi powinni rozpoznawa\u0107 nieuczciwo\u015b\u0107 i odwraca\u0107 si\u0119 od tych, kt\u00f3rzy manipuluj\u0105, k\u0142ami\u0105 lub wykorzystuj\u0105 innych.
Rzeczywisto\u015b\u0107 okazuje si\u0119 jednak znacznie bardziej skomplikowana. Nic nie jest ani tak proste, ani tak oczywiste, ani zero – jedynkowe. <\/p>\n\n\n\n

Psychologia od dziesi\u0119cioleci bada mechanizmy, kt\u00f3re sprawiaj\u0105, \u017ce nawet dobrzy, przyzwoici ludzie potrafi\u0105 wspiera\u0107 osoby kieruj\u0105ce si\u0119 nie zawsze uczciwymi intencjami. C\u00f3\u017c, cz\u0119sto bowiem oceniaj\u0105 innych przez pryzmat samych siebie i te lekcje bywaj\u0105 bardzo bolesne, a jednocze\u015bnie bardzo warto\u015bciowe. <\/p>\n\n\n\n

Jednym z powod\u00f3w wspierania takich nieuczciwych lider\u00f3w jest pos\u0142usze\u0144stwo wobec autorytetu. S\u0142ynne eksperymenty Stanleya Milgrama pokaza\u0142y, \u017ce ludzie s\u0105 sk\u0142onni wykonywa\u0107 polecenia os\u00f3b postrzeganych jako autorytet, nawet wtedy, gdy budz\u0105 one moralny dyskomfort. Sam fakt, \u017ce kto\u015b wydaje si\u0119 kompetentny, pewny siebie lub posiada w\u0142adz\u0119, znacz\u0105co zwi\u0119ksza gotowo\u015b\u0107 do podporz\u0105dkowania si\u0119. Dobrze zbudowana fasada potrafi u\u015bpi\u0107 czujno\u015b\u0107. W\u0142\u0105cza si\u0119 tryb my\u015blenia: skoro jest taki pewny w tym, co robi, to ma zasoby i wiedz\u0119, aby to robi\u0107. Nic bardziej mylnego. Polityka to arena, na kt\u00f3rej toczy si\u0119 i spektakl i b\u00f3j o uwag\u0119, o rozbudzenie emocji, bo emocje to reakcje, to atencja, to kapita\u0142.<\/p>\n\n\n\n

Drugim mechanizmem jest konformizm spo\u0142eczny. Badania Solomona Ascha wykaza\u0142y, \u017ce cz\u0142owiek cz\u0119sto zgadza si\u0119 z wi\u0119kszo\u015bci\u0105 nawet wtedy, gdy widzi, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 si\u0119 myli. Dzieje si\u0119 tak dlatego, \u017ce potrzebujemy akceptacji, przynale\u017cno\u015bci i bezpiecze\u0144stwa. Niewielu ludzi lubi ryzykowa\u0107 konflikt z grup\u0105, zw\u0142aszcza gdy mo\u017ce on oznacza\u0107 odrzucenie, utrat\u0119 pozycji lub relacji. Jest to szczeg\u00f3lnie widoczne w ma\u0142ych miejscowo\u015bciach, gdzie ostracyzm potrafi by\u0107 bardzo bolesny i tylko kto\u015b z silnym kr\u0119gos\u0142upem moralnym oraz psychik\u0105 jest w stanie i\u015b\u0107 pod pr\u0105d. Czy warto ? Zawsze warto broni\u0107 prawdy, ale trzeba mie\u0107 \u015bwiadomo\u015b\u0107 jak wysok\u0105 cen\u0119 mo\u017cemy za to zap\u0142aci\u0107. I tutaj do g\u0142odu dochodz\u0105 ju\u017c warto\u015bci, kt\u00f3rymi cz\u0142owiek kieruje si\u0119 w \u017cyciu\u2026.<\/p>\n\n\n\n

Istnieje r\u00f3wnie\u017c zjawisko okre\u015blane jako usprawiedliwianie systemu. Psychologowie zauwa\u017cyli, \u017ce ludzie maj\u0105 sk\u0142onno\u015b\u0107 do bronienia istniej\u0105cego porz\u0105dku, nawet je\u015bli dostrzegaj\u0105 jego wady. \u0141atwiej uwierzy\u0107, \u017ce \u201etak musi by\u0107\u201d, ni\u017c przyzna\u0107, \u017ce osoba, kt\u00f3r\u0105 popierali\u015bmy, mog\u0142a nas zawie\u015b\u0107 lub wykorzysta\u0107. Przyznanie si\u0119 do b\u0142\u0119du bywa dla ego bardziej bolesne ni\u017c dalsze usprawiedliwianie lidera. Tymczasem publiczne przyznanie si\u0119 do b\u0142\u0119du i przeprosiny s\u0105 aktem szczeg\u00f3lnej odwagi, moralno\u015bci i odpowiedzialno\u015bci. Taki czyn \u015bwiadczy o tym, \u017ce to nie ego rz\u0105dzi cz\u0142owiekiem, a superego kieruje jego dzia\u0142aniami. <\/p>\n\n\n\n

Nie bez znaczenia pozostaj\u0105 r\u00f3wnie\u017c bardziej przyziemne motywacje.<\/p>\n\n\n\n

Niekt\u00f3rzy licz\u0105 na korzy\u015bci.
Inni boj\u0105 si\u0119 konsekwencji sprzeciwu.
Jeszcze inni wierz\u0105, \u017ce sytuacja sama si\u0119 poprawi.
Cz\u0119\u015b\u0107 ludzi zwyczajnie nie chce anga\u017cowa\u0107 si\u0119 w konflikty.<\/p>\n\n\n\n

Dlatego nieuczciwi liderzy rzadko utrzymuj\u0105 swoj\u0105 pozycj\u0119 wy\u0142\u0105cznie dzi\u0119ki osobom nieuczciwym.
Znacznie cz\u0119\u015bciej pomagaj\u0105 im w tym ludzie przyzwoici, kt\u00f3rzy milcz\u0105, usprawiedliwiaj\u0105, bagatelizuj\u0105 problem lub maj\u0105 nadziej\u0119, \u017ce kto\u015b inny zareaguje za nich. <\/p>\n\n\n\n

Najwi\u0119kszym zagro\u017ceniem dla nieuczciwych lider\u00f3w nie jest tak naprawd\u0119 krytyka przeciwnik\u00f3w. Oni potrafi\u0105 to \u015bwietnie obr\u00f3ci\u0107 przeciwko takiemu cz\u0142owiekowi, wy\u015bmiewaj\u0105c, rozsiewaj\u0105c szkodliwe plotki, n\u0119kaj\u0105c, a nawet gro\u017c\u0105c. Najwi\u0119kszym zagro\u017ceniem dla toksycznych lider\u00f3w jest moment, w kt\u00f3rym uczciwi ludzie przestaj\u0105 usprawiedliwia\u0107 to, czego wcze\u015bniej nie chcieli dostrzec. <\/p>\n\n\n\n

Jak zatem przesta\u0107 i nie wspiera\u0107 nieuczciwych lider\u00f3w? <\/p>\n\n\n\n

Przede wszystkim warto pami\u0119ta\u0107, \u017ce dobry lider nie jest tym, kt\u00f3ry najg\u0142o\u015bniej m\u00f3wi o swoich zaletach. Nie jest r\u00f3wnie\u017c tym, kt\u00f3ry obiecuje najwi\u0119cej. Dobry lider idzie w szeregu z lud\u017ami, kt\u00f3rzy go wspieraj\u0105, chroni ich, wsp\u00f3\u0142pracuje, wsp\u00f3\u0142tworzy. Psychologia zarz\u0105dzania \u015bwietnie opisuje podzia\u0142 na konkretnych lider\u00f3w, jednak nie wystarczy poczyta\u0107, aby takim by\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Dobrego lidera poznaje si\u0119 po jego czynach, konsekwencji i sposobie traktowania ludzi, zw\u0142aszcza tych, od kt\u00f3rych nic nie mo\u017ce ju\u017c uzyska\u0107. Zw\u0142aszcza od tych, od kt\u00f3rych nie mo\u017ce nic uzyska\u0107. Obecnie wida\u0107 szczeg\u00f3lnie mocno wzajemno\u015b\u0107 interes\u00f3w i poparcia, zapominaj\u0105c, \u017ce si\u0142a jest w kapitale ludzkim. To zwyk\u0142y cz\u0142owiek ma najsilniejszy g\u0142os, to zwyk\u0142y cz\u0142owiek tworzy spo\u0142eczno\u015b\u0107 i jest decyzyjnym. Tylko jako\u015b albo o tym zapomnia\u0142, albo boi si\u0119 w\u0142asnej mocy sprawczej.<\/p>\n\n\n\n

Psychologia uczy, \u017ce jeste\u015bmy szczeg\u00f3lnie podatni na urok os\u00f3b pewnych siebie, charyzmatycznych i zdecydowanych. Problem polega na tym, \u017ce cechy te mog\u0105 wyst\u0119powa\u0107 zar\u00f3wno u ludzi uczciwych, jak i u manipulator\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Dlatego warto nauczy\u0107 si\u0119 zadawa\u0107 trudne pytania:<\/p>\n\n\n\n

Czy ta osoba bierze odpowiedzialno\u015b\u0107 za swoje b\u0142\u0119dy?<\/p>\n\n\n\n

Czy potrafi przyzna\u0107 si\u0119 do pomy\u0142ki?<\/p>\n\n\n\n

Czy traktuje swoich wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w z szacunkiem?<\/p>\n\n\n\n

Czy kieruje si\u0119 zasadami r\u00f3wnie\u017c wtedy, gdy nikt nie patrzy?<\/p>\n\n\n\n

Czy jej s\u0142owa s\u0105 zgodne z czynami?<\/p>\n\n\n\n

Warto przeanalizowa\u0107 przesz\u0142o\u015b\u0107, bo ona uczy, aby tworzy\u0107 przysz\u0142o\u015b\u0107, bo w niej przyjdzie nam \u017cy\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Wspieranie dobrych ludzi wymaga od nas wi\u0119kszego wysi\u0142ku ni\u017c wspieranie ludzi charyzmatycznych. Uczciwo\u015b\u0107 jest cz\u0119sto cicha, pozbawiona rozmachu i spektakularnych obietnic. Nie krzyczy. Nie buduje kultu w\u0142asnej osoby. Nie dzieli ludzi na swoich i obcych.<\/p>\n\n\n\n

Warto r\u00f3wnie\u017c pami\u0119ta\u0107, \u017ce nieuczciwi liderzy rzadko zdobywaj\u0105 w\u0142adz\u0119 samodzielnie. Potrzebuj\u0105 ludzi, kt\u00f3rzy usprawiedliwiaj\u0105 ich zachowania, odwracaj\u0105 wzrok od nadu\u017cy\u0107 lub milcz\u0105 w obawie przed konsekwencjami. Potrzebuj\u0105 ludzi, kt\u00f3rzy wynios\u0105 ich na piedesta\u0142. Stworz\u0105 okazj\u0119 do wyeksponowania si\u0119, pokazania \u201eludzkiej twarzy\u201d, a prawda wychodzi na jaw p\u00f3\u017aniej.<\/p>\n\n\n\n

Dlatego jednym z najwa\u017cniejszych akt\u00f3w odwagi nie jest walka z nieuczciwymi lud\u017ami. Jest nim odmowa wspierania ich wtedy, gdy wszyscy wok\u00f3\u0142 wydaj\u0105 si\u0119 to robi\u0107. <\/p>\n\n\n\n

By\u0107 mo\u017ce wi\u0119c najwa\u017cniejsze pytanie nie brzmi: \u201eJak rozpozna\u0107 z\u0142ego lidera?\u201d, tylko : \u201eCzy mam odwag\u0119 poprze\u0107 cz\u0142owieka uczciwego, nawet je\u015bli jest mniej popularny, mniej wp\u0142ywowy i mniej spektakularny od jego konkurent\u00f3w?\u201d<\/p>\n\n\n\n

Czyny m\u00f3wi\u0105 wi\u0119cej o cz\u0142owieku ani\u017celi s\u0142owa\u2026.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Dlaczego uczciwi ludzie wspieraj\u0105 nieuczciwych lider\u00f3w? W \u015bwiecie polityki wrze. Tak na szczeblu centralnym, jak i samorz\u0105dowym. Warto zatem spr\u00f3bowa\u0107 znale\u017a\u0107 odpowied\u017a na powy\u017csze pytanie, a jest ono jednym z najbardziej niewygodnych w psychologii spo\u0142ecznej. Intuicja podpowiada nam, \u017ce ludzie uczciwi powinni rozpoznawa\u0107 nieuczciwo\u015b\u0107 i odwraca\u0107 si\u0119 od tych, kt\u00f3rzy manipuluj\u0105, k\u0142ami\u0105 lub wykorzystuj\u0105 innych.Rzeczywisto\u015b\u0107 […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"class_list":["post-10","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-analiza-zachowan"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/martamichalkiewicz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/martamichalkiewicz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/martamichalkiewicz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/martamichalkiewicz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/martamichalkiewicz.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=10"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/martamichalkiewicz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12,"href":"https:\/\/martamichalkiewicz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10\/revisions\/12"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/martamichalkiewicz.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=10"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/martamichalkiewicz.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=10"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/martamichalkiewicz.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=10"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}